نقد ترجمه ساخت اطلاعی نشان دار در نمایشنامه شهرزاد توفیق الحکیم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه الزهرا

2 زبان شناسی / الزهرا

3 الزهرا ، مترجمی زبان عربی

10.22054/rctall.2020.44162.1403

چکیده

با توجه به دستاوردهای علم زبان شناسی نقش‌گرا، درک پیام متن برای مخاطب، صرف دانش زبانی و آشنایی با معانی واژگان و عبارات و نیز دستور صوری جملات امکان‌پذیر نیست بلکه باید دانست صورت‌های مختلف زبانی متناسب با نقش ارتباطی خود، در موقعیت‌های متفاوت، ساختارهای متفاوتی، به عنوان ساخت اطلاعی می‌گیرند که دلالت ارتباطی معنایی دارند. از جمله ساخت‌های اطلاعی نشان‌دار،ساخت‌های کانونی شده است. نمایشنامه "شهرزاد" اثر توفیق الحکیم به عنوان اثر ادبی موردِ توجه در ادبیات عرب دارای ساخت‌های اطلاعی نشان‌داری است که ترجمه دقیق آن، برای انتقال معنای مورد نظر مؤلف ضروری است؛ از این‌رو پژوهش حاضر می‌کوشد دریابد که آیا ساخت‌های اطلاعی نشان‌دار از زبان مقصد، بنا‌بر بافت موقعیتی، به همان صورت نشان‌دار به زبان فارسی ترجمه شده‌اند. بدین منظور ساخت‌های اطلاعی مذکور از نمایشنامه شهرزاد به زبان عربی در برابر ترجمه فارسی دو مترجم آیتی و شریعت قرار گرفته است و با توجه به ترجمه هدفمند و انتقال معنای مورد نظر نویسنده به خواننده در زبان مقصد، با روشی توصیفی- تحلیلی بررسی شدند. نتایج حاکی از آن است که مترجمان این نمایشنامه، در جریان ترجمه بیشتر از جملات بی‌نشان بهره برده‌اند. تعداد اندکی از جملات به صورت نشان دار برگردان شده است؛ این درحالی است که علی‌رغم تفاوت ساخت‌های نشان‌دار در هر دو زبان، مترجم با کاربست دقیق اسلوب‌های زبانی ساخت کانونی‌ می‌تواند معادلی نسبتاً دقیق برای این ساخت‌ها بیابد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Critique of translation of marked information of Sharzad as Tophigh al- hakim 's playn structures

نویسندگان [English]

  • fatemeh Akbarizadeh 1
  • farideh Haghbin 2
  • fatemeh rezaei 3
1 Alzahra university
2 Alzahra university
3 alzahra
چکیده [English]

With regads to the achievements of role - oriented linguistics science, understsnding message and information as the speaker communicate with his/her audience is impossible only to have linguistic knowledge and acquaintance with the meaning of the vocabulary and phrases as well as acquaintance with the apparent statement of sentences، but various linguistic forms according to their communicative role in different situation form different structures which is known as information structure. Among these information structures are focalization. Shahrdzad and Tofigholhakim's play is considered in Arabic literature as a literary work includes marked information structure that its exact translation is so important to translate the meaning desired by the author, so the the research needs to to find out whether the marked information structures from target language marked in the same way and based on situational texture has been translated into persian language or not. For this purpose marked information structures for Shahzad's play in Arabic language are against the Persian translation of two translators Ayati and Shariat. With regards to purposeful translation in order to transfer meaning desired by the author to a reader in target language; descriptive - analytic method was used.
The results indicate that the tanslators of play through translation have used unmarked sentences. Few sentences have been translated into marked form. Though despite the differences in marked structures in both languages a translator by recognizing linguistic forms in focalized information structure and left dislocation can find relatively strong equation for the structures.

کلیدواژه‌ها [English]

  • translation
  • Information structure
  • marked structure
  • Focalization