نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه اصفهان

2 گروه زبان عربی دانشگاه اصفهان

10.22054/rctall.2025.81042.1746

چکیده

ترجمه ماشینی به عنوان یک فناوری مهم هر روز دارد روبه جلوتر حرکت‌ می‌کند و سعی دارد تا امکان ارتباط بین فرهنگ‌ها و افراد را فراهم ‌کند. در این زمینه، ترجمه گوگل از اهمیت و گستردگی ویژه‌ای در میان کاربران برخوردار است و هر روز بر کارکرد آن افزوده می‌شود. مقاله حاضر با این فرض که هوش مصنوعی در عرصه ترجمه ادبی چالش‌های بزرگی دارد، تلاش می‌کند تا خطاهای ترجمه هوش مصنوعی از یک متن ادبی را به بررسی بنشیند. برای این منظور ترجمه عربی گوگل از شعر «مهتابِ» نیما یوشیج به عنوان یک متن مشهور و البته ساده انتخاب شده است. برای این منظور ضمن تحلیل خطای ترجمه ماشینی و دسته‌بندی آنها متناسب با سطوح زبان؛ راهکارهایی برای بهبود این نوع ترجمه با دخالت انسان، ارائه می‌شود. مهمترین یافته‌های این پژوهش بیانگر این مطلب است که ترجمه گوگل از یک متن ادبی ـ در حال حاضر ـ و با تمام پیشرفت‌ها و مزایا، ـ در سطوح خوانشی؛ واژگانی، دستوری و معنایی ـ زیبایی‌شناختی، مشکل جدی دارد و نیازمند دخالت انسان در قالب راهکارهایی چون، تغییر رسم الخط، واضح‌سازی، ساده‌سازی، معاصرسازی و... است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Analysis and Evaluation of Human Intervention Strategies for Improving Google’s Literary Translation Quality (Case Study: Arabic Translation of Nima Yooshij’s Poem Mahtab)

نویسندگان [English]

  • Mohammad RAhimi 1
  • Shokufeh Shahzeydi 2

1 university of Isfahan

2 university of Isfahan

چکیده [English]

Machine translation, as a significant technology, continues to advance daily, striving to facilitate communication between cultures and individuals. In this context, Google Translate holds a unique and widespread significance among users, with its functionality expanding every day. This study, based on the premise that artificial intelligence faces major challenges in literary translation, aims to examine the errors in AI-based translation of a literary text. To this end, Google’s Arabic translation of Mahtab, a well-known and relatively simple poem by Nima Yooshij, has been selected for analysis. In line with this, the research categorizes machine translation errors according to different linguistic levels and proposes strategies for improving such translations through human intervention. The study’s key findings indicate that, despite advancements and advantages, Google Translate still faces serious aesthetic challenges in rendering literary texts—particularly at the lexical, grammatical, semantic, and interpretive levels—necessitating human intervention through strategies such as script modification, clarification, simplification, modernization, and more.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Machine Translation, Nima Yoshij, Mehtab Poem, Translation Solution